Η τελετή φαίνεται να πραγματοποιείται στην αυλή του σχολείου και να την παρακολουθούν μαθητές και μαθήτριες του Λανιτείου Ελληνικού Γυμνασίου. Η Στήλη στήθηκε αρχικά το 1915 στον περίβολο του παλαιού κτηρίου του Ελληνικού Γυμνασίου Λεμεσού και μεταφέρθηκε στη σημερινή της θέση με την αποπεράτωση του κτηρίου του Λανιτείου, το 1953.
Στις 14 Δεκεμβρίου 1955, στον χώρο του Λανίτειου Ελληνικού Γυμνασίου μαθητές και μαθήτριες συγκρούστηκαν με Άγγλους στρατιώτες. Οι μαθητές και οι μαθήτριες έριξαν πέτρες στους στρατιώτες, οι οποίοι από μέρους τους υπήρξαν πολύ βίαιοι. Αποκορύφωμα ήταν η ρίψη χειροβομβίδας από μαθητές, που ανέβηκαν στην ταράτσα του σχολείου, και δακρυγόνων από τους Άγγλους στρατιώτες. Ένας στρατιώτης έχασε τη ζωή του μετά τον σοβαρό τραυματισμό του από τη χειροβομβίδα. Οι συνέπειες υπήρξαν άκρως τιμωρητικές για τους μαθητές και τις μαθήτριες, καθώς οι Άγγλοι έκλεισαν το σχολείο, το μετέτρεψαν σε στρατόπεδο και το διέγραψαν από τα μητρώα των σχολείων της Κύπρου. Οι μαθητές και οι μαθήτριες παρακολουθούσαν μαθήματα σε μικρές ομάδες σε σπίτια καθηγητών τους και οι τελειόφοιτοι πήραν απολυτήριο από το Αθηναϊδιον Γυμνάσιον Θηλέων αφού παρακάθησαν στις τελικές εξετάσεις του σχολείου αυτού.
Στις 26 Σεπτεμβρίου 1956, λίγες μέρες πριν επιτραπεί η επαναλειτουργία του σχολείου, η Στήλη που ήταν αφιερωμένη στη μνήμη των πεσόντων μαθητών, ανατινάχθηκε από άγγλους στρατιώτες. Τα κομμάτια της συναρμολογήθηκαν και η Στήλη τοποθετήθηκε στο ίδιο σημείο της αυλής του σχολείου, όπου βρίσκεται μέχρι σήμερα.
Η Στήλη φέρει την επιγραφή:
Η ΕΦΟΡΕΙΑ, ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΑΙ, ΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΘΗΤΑΙ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΑΓΗΡΩ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΝΕΑΡΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΤΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ, ΚΩΝ. Ν. ΚΟΙΛΑΝΙΩΤΗ, ΦΟΙΤΗΤΟΥ ΤΗΣ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΠΕΤΡΟΥ ΧΑΤΖΗΑΡΓΥΡΟΥ, ΦΟΙΤΗΤΟΥ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ, ΜΙΧ. ΣΤΙΒΑΡΟΥ, ΦΟΙΤΗΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΗΣ, ΕΥΡΙΠ. Σ. ΜΑΠΑ, ΕΜΠΟΡΟΫΠΑΛΛΗΛΟΥ, ΗΡΩΪΚΩΣ ΠΕΣΟΝΤΩΝ ΕΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ ΗΠΕΙΡΩ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ 1912 – 1913.

Collection


Μέσω της επιστολής ενημερώνεται ο Πρόξενος της Ελλάδας για την απόφαση της Εφορείας των Ελληνικών Εκπαιδευτηρίων Λεμεσού να πωλήσει στην αποικιοκρατική κυβέρνηση της Κύπρου τα δύο παλαιά σχολικά κτήρια του Ελληνικού Γυμνασίου Λεμεσού, ένα εκ των οποίων ανεγέρθηκε, κατά μεγάλο μέρος, με την οικονομική αρωγή της Ελληνικής Κυβέρνησης, το 1900. Το γεγονός αυτό αναγράφεται σε εντοιχισμένη μαρμάριμη πλάκα, η οποία επρόκειτο να εντοιχιστεί σε περίοπτη θέση στο νεόκτιστο Λανίτειο Ελληνικό Γυμνάσιο, το οποίο θα αποπερατωνόταν με τα έσοδα από την πώληση των δύο παλαιών κτηρίων.
Το 1819, ιδρύθηκε στη Λεμεσό η πρώτη μονοετής Ελληνική Σχολή ή Σχολαρχείο που στεγάστηκε σε ανώγεια κατοικία με τρία δωμάτια, από τα οποία το ένα χρησίμευε ως βιβλιοθήκη. Η Σχολή βρισκόταν στον περίβολο της εκκλησίας της Αγίας Νάπας. Η λειτουργία διακόπηκε το 1821 εξαιτίας της Ελληνικής Επανάστασης αλλά επανάρχισε αργότερα τη λειτουργία της και έγινε τριετούς φοίτησης.
Γύρω στο 1900, το Σχολαρχείο μεταστεγάστηκε σε πιο κατάλληλο οίκημα. Το κτήριο βρισκόταν στον σημερινό δημοτικό χώρο στάθμευσης, απέναντι από το κτήριο Ανδρέα Θεμιστοκλέους του ΤΕΠΑΚ, και ανεγέρθη κυρίως με την οικονομική αρωγή της Ελληνικής Κυβέρνησης. Το 1906, η Σχολή έγινε πεντατάξιο ημιγυμνάσιο, ενώ, τη σχολική χρονιά 1915-16 προστέθηκε και έκτη τάξη, οπότε αναγνωρίστηκε ως πλήρες εξατάξιο γυμνάσιο, ισοδύναμο με τα γυμνάσια του Ελληνικού Κράτους.
Το 1945 αποφασίστηκε όπως το Ελληνικόν Γυμνάσιον Λεμεσού στεγαστεί σε νέο χώρο, δηλ. στο υφιστάμενο κτήριο, δωρεά του εμπόρου Νικολάου Π. Λανίτη. Το Ελληνικό Γυμνάσιο κατά τη σχολική χρονιά 1953 – 1954 λειτούργησε εξ ολοκλήρου στο νέο υπερσύχρονο οίκημα και προς τιμή του μεγάλου ευεργέτη μετονομάστηκε σε Λανίτειο Ελληνικό Γυμνάσιο.
Το παλαιό κτήριο κατεδαφίστηκε και η επιγραφή σε μαρμάρινη πλάκα, η οποία αναφέρεται στα εγκαίνιά του, το 1900, μεταφέρθηκε και επιτοιχίσθηκε πάνω από την ανατολική είσοδο του νέου κτηρίου, όπου υπάρχει μέχρι σήμερα.
Η μαρμάρινη πλάκα φέρει την επιγραφή:
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ
ΑΝΕΓΕΡΘΕΙΣΑ ΜΗΤΡΙΚΗ ΑΡΩΓΗ
ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
ΒΑΣΙΛΕΥΟΝΤΟΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ
ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΟΥ Α
ΚΑΙ ΑΡΧΙΕΡΑΤΕΥΟΝΤΟΣ
ΠΑΝ. ΚΙΤΙΟΥ ΚΥΡΙΛΛΟΥ
ΕΤΕΙ 1900 Ω

Collection


Τον Οκτώβριο του 1962, η τότε Πριγκίπισσα Ειρήνη της Ελλάδας, κατόπιν πρόσκλησης του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ, επισκέφθηκε το νεοσύστατο Κυπριακό κράτος και περιόδευσε για μία εβδομάδα στο νησί. Η Ειρήνη επισκέφθηκε, μεταξύ άλλων, και το Λανίτειο Ελληνικό Γυμνάσιο Λεμεσού με τη συνοδεία του Προέδρου Μακαρίου. Στη φωτογραφία διακρίνονται ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ, η Πριγκίπισσα Ειρήνη, ο Υπουργός Εξωτερικών, κ. Σπύρος Κυπριανού, ο Πρέσβης της Κύπρου στην Αθήνα, κ. Νίκος Κρανιδιώτης, και ο γυμνασιάρχης του Λανιτείου Ελληνικού Γυμνασίου, κ. Αμφιτρύων Υδραίος.

Collection


Θέμα της επιστολής ήταν η ανάθεση στο Υπουργείο Εξωτερικών να ανακοινώσει στην Εφορεία Σχολείων Λεμεσού, δια του Προξένου της Ελλάδας στην Κύπρο, ότι το Ανώτερον Παρθεναγωγείον που λειτουργεί στην πόλη αναγνωρίστηκε ως ισότιμο με τις αστικές σχολές θηλέων του Ελληνικού Κράτους. Το 1861 αρχίζει να λειτουργεί στη Λεμεσό το Παρθεναγωγείον «Ελπίς» όπου διδάσκονταν στοιχειώδη μαθήματα. Η Πολυξένη Λοϊζιάς, απόφοιτος του Παρθεναγωγείου, με σπουδές στη Σμύρνη και στο «Παλλάδιον» εκπαιδευτήριο Κωνσταντινουπόλεως, ανέλαβε το 1878 ως Διευθύντρια. Η Π. Λοϊζιάς κατόρθωσε να ιδρύσει τάξη Ελληνικού θέτοντας τις βάσεις για την ίδρυση Ανώτερου Παρθεναγωγείου. Στη συνέχεια προστέθηκαν ακόμα δύο τάξεις και τη σχολική χρονιά 1923 – 1924, το Ανώτερο Παρθεναγωγείο χωρίστηκε από το Δημοτικό και συνέχισε τη λειτουργία του ως τριτάξιο αυτόνομο εκπαιδευτήριο. Η Ελληνική Κυβέρνηση Ελευθέριου Βενιζέλου αναγνώρισε αμέσως το σχολείο ως ισότιμο με αυτά του Ελληνικού Κράτους. Τη σχολική χρονιά 1949 – 1950 το σχολείο συγχωνεύεται με το Ελληνικόν Γυμνάσιον, το παλαιότερο σχολείο της Λεμεσού, το οποίο αποτελούνταν πλέον από δύο εξατάξια τμήματα, αρρένων και θηλέων. Τη σχολική χρονιά 1960 – 1961 το σχολείο ξεκινά νέα πορεία πάλι ως αυτόνομο υπό την ονομασία Α΄ Γυμνάσιον Θηλέων ενώ τη σχολική χρονιά 1973 – 1974 μετονομάζεται σε Ε’ Γυμνάσιο Λεμεσού. Τη σχολική χρονιά 1987 – 1988 διαχωρίζεται από το Γυμνάσιο και μετονομάζεται σε Λανίτειο Λύκειο Β’ και τη σχολική χρονιά 2013 - 2014 ενοποιείται με το Λανίτειο Λύκειο Α’, που αποτελεί τη μετεξέλιξη του Ελληνικού Γυμνασίου, και αποκτούν την ονομασία Λανίτειο Λύκειο.

Collection