Church of Saint George in Monagri village
Άγιος Γεώργιος (Ναός : Μονάγρι--Κύπρος)
Churches--Cyprus
Εκκλησίες--Κύπρος
Saint George (Church : Monagri--Cyprus)
Η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου είναι η κεντρική εκκλησία του χωριού Μονάγρι. Είναι κτισμένη στην νοτιοδυτική πλευρά του χωριού, στον δρόμο που οδηγεί στην ιερά μονή Παναγίας Αμασγούς, Η εκκλησία είναι μονόκλιτη, καμαροσκέπαστη. Η ανωδομή είναι οξυκόρυφη πέτρινη καμάρα με σφενδόνια. Εξωτερικά είναι δίρριτη στέγη επικαλυμμένη με πήλινο κεραμίδι γαλλικού τύπου. Οι τοιχοποιίες της εκκλησίας είναι δομημένες με ακανόνιστη άσπρη πέτρα της Λεμεσού (πωρόλιθος). Στο μέσο του νότιου τοίχου υπάρχει πέτρινη αντιρρίδα. Στην νοτιοανατο-λική γωνία της εκκλησίας υπάρχει πέτρινο καμπαναριό 3ων στάσεων. Η 1η στάση είναι τυφλή τετράγωνη βάση μέχρι το γείσο της στέγης. Η 2η στάση είναι 4 κολώνες με αψίδες και η 3η στάση είναι αυγοειδές κέλυφος. Η κύρια είσοδος της εκκλησίας είναι η δυτική. Είναι δίφυλλη ξύλινη θύρα με τοξωτό ανώφλι. Περιβάλλεται με περιθύρωμα από πελεκητή πέτρα. Δεύτερη μονόφυλλη θύρα υπάρχει περίπου στο μέσον του νότιου τοίχου και 3η μονόφυλλη θύρα στο πίσω μέρος του βόρειου. Ολόκληρος ο ναός ήταν διακοσμημένος αρχικά με τοιχογραφίες. Σήμερα σώζονται μόνο οι τοιχογραφίες στο δυτικό τμήμα της καμάρας. Η καμάρα χωρίζεται σε 4 ζώνες. Στο νότιο μισό, στην πάνω ζώνη, σώζεται τμήμα της Βάπτισης του Χριστού και στην κάτω ζώνη, η Πεντηκοστή. Το μεγαλύτερο όμως μέρος του νότιου μισού της καμάρας γεμίζει η σκηνή της Δευτέρας Παρουσίας. Στο βόρειο μισό της καμάρας, στην πάνω ζώνη εικονίζονται ο Επιτάφιος Θρήνος, η είς Άδου Κάθοδος, ο Πέτρος εις το Μνημείον, η Ψηλάφηση του Θωμά, οι Τρεις Παίδες εν τη Καμίνω και η Μεταμόρφωση. Στην κάτω ζώνη εικονίζονται ο Ιησούς και η Σαμαρείτις, η Ανάσταση του Λαζάρου, η Βαϊοφόρος, ο Δανιήλ εν τω λάκκω των Λεόντων, μια αδιάγνωστη σκηνή, και ο Ιησούς εις Εμμαούς. Η τέχνη των τοιχογραφιών αυτών είναι μάλλον λαϊκή αλλά ενδιαφέρουσα. Ο ζωγράφος αναμειγνύει σκηνές της Παλαιάς Διαθήκης με σκηνές της Καινής Διαθήκης, χωρίς καμιά λογική συνάρτηση. Η τεχνοτροπία και η εικονογραφία των τοιχογραφιών της εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου οδηγεί στην τοποθέτηση τους στον 16ον αιώνα.Ο R. Gunnis (1935) γράφει ότι είχε προσέξει σε αυτήν τοιχογραφίες που τις χρονολογεί στα τέλη του 16ου αιώνα. Ο ίδιος αναφέρει και μεγάλη εικόνα της Παναγίας με το Βρέφος, του 1566 καθώς και άλλη κατεστραμμένη εικόνα της Παναγίας Εσωκυράς, πιθανώς του τέλους του 15ου αιώνα. Η τελευταία αυτή εικόνα φαίνεται ότι προέρχεται από παλιά εκκλησία που ερημώθηκε και εξαφανίστηκε. Ο ναός ανακαινίστηκε το 1872. Το 2003 έτυχε συντήρησης από το Τμήμ,α Αρχαιοτήτων
Holy Metropolis of Limassol
Ιερά Μητρόπολη Λεμεσού
Library of Cyprus University of Technology
Digital Heritage Research Lab of Cyprus University of Technology
Απαγορεύεται η δημοσίευση ή αναπαραγωγή, ηλεκτρονική ή άλλη χωρίς τη γραπτή συγκατάθεση του δημιουργού.
Image
Church of Saint Demetrios in Sykopetra village
Άγιος Δημήτριος (Ναός: Συκόπετρα--Κύπρος)
Saint Demetrios (Church : Sykopetra--Cyprus)
Η εκκλησία είναι κτισμένη σε επίπεδο τεμάχιο στο κέντρο του νότιου δρόμου του μικρού χωριού της Συκόπετρας. Ανήκει στον ρυθμό της μονόκλιτης Βασιλικής. Η εκκλησία έχει σκελετό από οπλισμένο σκυρόδεμα και τοιχοποιίες από πέτρα και τούβλο οι οποίες τόσο εσωτερικά όσο και εξωτερικά είναι επιχρισμένες με σουβά. Η ανωδομή της οικοδομής είναι δίριχτες πλάκες από μπετόν επικαλυμμένες με πήλινο κεραμίδι γαλλικού τύπου. Η κόγχη του Ιερού είναι ημικυκλική και στεγάζεται με κέλυφος από οπλισμένο σκυρόδεμα σε σχήμα τεταρτοσφαιρίου. Η είσοδος στην εκκλησία γίνεται μέσω 2 κεντρικών θυρών, μια στο μέσο του νότιου και μια στο μέσο του δυτικού τοίχου. Είναι δίφυλλες μεταλλικές θύρες με γυαλί και σιδεριά μεταλλική με σχέδιο. Στη νοτιοανατολική γωνία υπάρχει μπετονένιο καμπαναριό 3 στάσεων. Το δάπεδο της εκκλησίας εσωτερικά είναι από μωσαϊκό. Το Ιερό Βήμα είναι 2 σκαλιά υπερυψωμένο σε σχέση με την υπόλοιπη εκκλησία και διαχωρίζεται από αυτήν με ξυλόγλυπτο σκαλιστό τέμπλο. Στη δυτική πλευρά υπάρχει κατά μήκος του δυτικού τοίχου μικρός γυναικωνίτης. Η ανάβαση προς τον γυναικωνίτη γίνεται μέσω ξύλινης σκάλας που υπάρχει στη νοτιοδυτική γωνία της εκκλησίας. Η εκκλησία είναι κτίσμα του 1955. Τυγχάνει συνεχούς και επιμελημένης συντήρησης και είναι σε άριστη κατάσταση.
1955
Church of Transfiguration of the Saviour in Sanida village
Μεταμόρφωση του Σωτήρος (Ναός: Σανίδα--Κύπρος)
Transfiguration of the Saviour (Church : Sanida--Cyprus)
Η εκκλησία είναι κτισμένη σε επίπεδο τεμάχιο στο Βορειοανατολικό άκρο του χωριού Σανίδα. Το τεμάχιο εφάπτεται σε λιθόστρωτους δρόμους στη νότια και δυτική του πλευρά. Η εκκλησία ανήκει στον χαρακτηριστικό τύπο εκκλησιών που αναπτύχθηκε στην Κύπρο προς το τέλος της Τουρκοκρατίας με αρχές της Αγγλοκρατίας (Καϊμακλιώτικη Αρχιτεκτονική). Είναι ουσιαστικά μονόκλιτος Βασιλική με οξυκόρυφη κεντρική καμάρα και σταυροθόλια. Οι εξωτερικές τοιχοποιίες της εκκλησίας είναι κτισμένες με πέτρα και έχουν μεγάλο πάχος (1,5 μ.). Στο νότιο και βόρειο τοίχο υπάρχουν πέτρινοι πυλώνες από πελεκητή πέτρα (5 νότια και 5 βόρεια). Επί των πυλώνων εσωτερικά στηρίζονται σε κιλίβαντες (φουρούσια) καμάρες οι οποίες δημιουργούν 4 φατνώματα εγκάρσια προς την οξυκόρυφη καμάρα. Εσωτερικά τα φατνώματα γεφυρώνονται με σταυροθόλια ενώ εξωτερικά έχουμε τριγωνικά αετώματα. Οι πολυεπίπεδες στέγες που δημιουργούνται είναι όλες επενδυμένες με πήλινο κεραμίδι πορτογαλικού τύπου. Η κόγχη του Ιερού είναι τρίπλευρη και το τεταρτοσφαίριό της είναι επικαλυμμένο με πήλινο κεραμίδι γαλλικού τύπου. Στη Νοτιοανατολική γωνία της εκκλησίας υπάρχει πέτρινη βάση καμπαναριού. Το καμπαναριό πάνω από τη βάση ανεβαίνει 2 στάσεις πάνω από τη στέγη της εκκλησίας και είναι κατασκευή από μπετόν. Εξωτερικά η αυλή της εκκλησίας είναι πλακοστρωμένη με πέτρα Καρύστου. Η εκκλησία έχει 3 κύριες εισόδους, μια στο μέσο της Νότιας, μια στο μέσο της Βόρειας και μια στο μέσο της Δυτικής τοιχοποιίας. Οι θύρες είναι δίφυλλες μεταλλικές παραδοσιακές με ωραίο σχέδιο. Έχουν τοξωτό ανώφλι και το ημικύκλιο μεταξύ των ξύλινων φύλλων είναι από γυαλί και έχει εξωτερικά κάγκελο μεταλλικό με εξαιρετικό σχέδιο. Και στις 3 εισόδους υπάρχουν περιθυρώματα από πελεκητή πέτρα με εξαιρετικά σκαλίσματα. Πέραν των 3 κεντρικών εισόδων υπάρχει μονόφυλλη θύρα στο Νότιο τοίχο του Ιερού. Πέραν των θυρών στον φωτισμό της εκκλησίας συμβάλλουν και έξι μεγάλα παράθυρα, 2 στο Νότιο τοίχο, 2 στο Βόρειο, ένα στο μέσο της κόγχης του Ιερού και ένα στη Δυτική πλευρά στο ύψος του γυναικωνίτη. Σε όλα τα ανωτέρω παράθυρα υπάρχουν πλαίσια από πελεκητή πέτρα και μεταλλικές σιδεριές σε ωραίο μοτίβο. Στη μεταλλική σιδεριά στο παράθυρο δυτικά από τη Βόρεια είσοδο υπάρχει στο άνω μέρος μεταλλική χρονολογία 1903. Εσωτερικά η εκκλησία είναι πολύ όμορφη. Το δάπεδο του κυρίως ναού είναι από κυπριακό γυψομάρμαρο. Τα σταυροθόλια και η καμάρα Οροφής είναι γαλάζια με επίχρυσα αστέρια. Το Ιερό είναι 3 σκαλιά υπερυψωμένο. Το δάπεδο στο Ιερό είναι επίσης Κυπριακό γυψομάρμαρο. Διαχωρίζεται από την υπόλοιπη εκκλησία με ξυλόγλυπτο τέμπλο τ οποίο φέρει πλούσιο διάκοσμο. Η εκκλησία με βάση μαρτυρίες ξεκίνησε να κτίζεται το 1893 και αποπερατώθηκε το 1903.
1893
Church of Timios Prodromos in Pentakomo village
Τίμιος Πρόδρομος (Ναός: Πεντάκωμο--Κύπρος)
Timios Prodromos (Church : Pentakomo--Cyprus)
Το Παρεκκλήσιο βρίσκεται περίπου 500 μέτρα βορειότερα από το χωριό Πεντάκωμο, σε επίπεδο μεγάλο τεμάχιο στο οποίο στο οποίο εφάπτεται αγροτικός χωματόδρομος στη δυτική του πλευρά. Είναι μονόκλιτος καμαροσκέπαστος ναός. Το Παρεκκλήσιο έχει σκελετό και τοιχοποιίες από οπλισμένο σκυρόδεμα. Η ανωδομή του είναι από πλάκα οπλισμένου σκυροδέματος, σε σχήμα καμάρας. Στη βορειοδυτική γωνία υπάρχει μικρό μπετονένιο καμπαναριό. Είναι ουσιαστικά μια χυτή κολώνα διατομής 25 cm Χ 150 cm η οποία ανεβαίνει σε ύψος 6 μέτρων και στο άνω μέρος της υπάρχει μακρόστενο κενό στο οποίο είναι κρεμασμένη μικρή καμπάνα. Εξωτερικά το παρεκκλήσιο είναι βαμμένο κάτασπρο. Τα κουφώματά του είναι βαμμένα σε χρώμα γαλανό και του προσδίδουν ένα ελληνικό νησιώτικο στυλ. Η είσοδος στο Παρεκκλήσιο γίνεται μέσω 2 εισόδων, μια στο μέσο του δυτικού και μια στο μέσο του νότιου τοίχου. Η δυτική είσοδος είναι μονόφυλλη ξύλινη. Πάνω από το ανώφλι της υπάρχει ημικυκλικός φεγγίτης. Η νότια είσοδος είναι επίσης μονόφυλλη ξύλινη. Πέραν των ανωτέρω θυρών, στον φωτισμό του Παρεκκλησίου συμβάλλουν και μια μονόφυλλη θύρα στο νότιο τοίχο του Ιερού καθώς και 7 μακρόστενα τοξωτά παράθυρα (2 στη δυτική πλευρά, 3 στην βόρεια πλευρά, 1 στην κόγχη του Ιερού και 1 στη νότια πλευρά). Η κόγχη του Ιερού είναι ημικυκλική και στεγάζεται με κέλυφος από πλάκα οπλισμένου σκυροδέματος, σε σχήμα τεταρτοσφαιρίου. Στη νότια πλευρά του Παρεκκλησίου υπάρχει μεταλλικό στέγαστρο. Το δάπεδο του Παρεκκλησίου είναι από μωσαϊκό μάρμαρο. Το Ιερό Βήμα είναι υπερυψωμένο κατά 3 σκαλιά και διαχωρίζεται από τον υπόλοιπο ναό με ξύλινο σκαλιστό τέμπλο. Τα εγκαίνια του Παρεκκλησίου τελέστηκαν από τον Μητροπολίτη Χρύσανθο το 1997 βάσει μαρμάρινης πλάκας αναρτημένης στο νότιο τοίχο του Παρεκκλησίου. Το κτήριο είναι κτίσμα της περιόδου 1990 ~ 1995. Τυγχάνει επιμελημένης συντήρησης και η κατάστασή του είναι άριστη. Εμβαδόν Παρεκκλησίου : Το Παρεκκλήσιο έχει εμβαδόν 52 τ.μ.
1990
Church of Archangel Michael in Parekklisia village
Αρχάγγέλος Μιχαήλ (Ναός : Παρεκκλησία--Κύπρος)
Archangel Michael (Church : Parekklisia--Cyprus)
Η εκκλησία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ είναι η κεντρική εκκλησία της κοινότητας Παρεκκλησιάς. Είναι κτισμένη σε μεγάλο επίπεδο τεμάχιο το οποίο εφάπτεται δρόμου στη βόρεια πλευρά. Είναι τρίκλιτος σταυροειδής Βασιλική με κεντρικό τρούλο. Ο σκελετός του κτηρίου είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα. Οι εξωτερικές τοιχοποιίες είναι κτισμένες με πελεκητή πέτρα Λεμεσού. Το Ιερό Βήμα είναι τρίκογχο. Όλες οι στέγες της εκκλησίας, τα κελύφη στις κόγχες Ιερού, το κέλυφος τρούλου και η στέγη καμπαναριού είναι γενικά πλάκες οπλισμένου σκυροδέματος με επένδυση από πήλινο κεραμίδι. Στα σφαιρικά κελύφη τρούλου και κόγχης Ιερού το κεραμίδι είναι βυζαντινού τύπου (χωλέτρι), ενώ στις υπόλοιπες στέγες είναι γαλλικού τύπου. Στη Βορειοδυτική γωνία της εκκλησίας υπάρχει μπετονένιο καμπαναριό 3 στάσεων. Σε όλο το πλάτος του Δυτικού τοίχου έγινε το 2003 επέκταση με ανοικτό στεγασμένο αίθριο και στο μέσο ακριβώς απέναντι από τη Δυτική είσοδο έγιναν στεγασμένα προπύλαια. Οι κατασκευές αυτές είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα. Περιμετρικά οι πλάκες στηρίζονται σε κυκλικές κολώνες με κιονόκρανα. Η εκκλησία έχει 3 κεντρικές εισόδους, μια στο μέσο του Δυτικού, μια στο μέσο του Βόρειου και μια στο μέσο του Νότιου τοίχου. Είναι δίφυλλες θύρες με μεταλλικό σκελετό και μεταλλικές σιδεριές με σχέδιο. Πέραν των θυρών αυτών υπάρχει μονόφυλλη μεταλλική θύρα στο Νότιο τοίχο του Ιερού καθώς και 2 θύρες στον Δυτικό τοίχο αριστερά και δεξιά από την κεντρική Δυτική είσοδο. Εκατέρωθεν της Δυτικής εισόδου, σε εσοχή στον τοίχο υπάρχουν 2 πέτρινα προσκυνητάρια στα οποία υπάρχουν ψηφιδωτές εικόνες των Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ. Το δάπεδο της εκκλησίας εσωτερικά είναι από μωσαϊκό. Ο σολέας είναι υπερυψωμένος 2 σκαλιά σε σχέση με τον κυρίως ναό και το Ιερό Βήμα 1 σκαλί σε σχέση με τον σολέα. Στη Δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει γυναικωνίτης σε σχήμα Π. Η πλάκα του γυναικωνίτη είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα και το δάπεδο είναι μωσαϊκό. Η ανάβαση στο γυναικωνίτη γίνεται μέσω μπετονένιας σκάλας που υπάρχει στη Βορειοδυτική γωνία της εκκλησίας. Μεγάλο μέρος της εκκλησίας είναι αγιογραφημένο. Στην κεντρική κόγχη του Ιερού ιστορείται η Πλατυτέρα, στον τρούλο ο Παντοκράτορας, στην καμάρα πάνω από την Πλατυτέρα εικονίζεται η Ανάσταση και η Ανάληψη του Κυρίου. Η εκκλησία είναι κτίσμα των μέσων του περασμένου αιώνος. Σύμφωνα με την πλάκα εγκαινίων που υπάρχει πάνω από την Βόρεια είσοδο, τα εγκαίνια της εκκλησίας έγιναν από τον Μητροπολίτη Κιτίου Άνθιμο το 1970. Το 2003 έγινε εκτεταμένη συντήρηση της εκκλησίας και προσετέθησαν προπύλαια και στεγασμένο αίθριο στη Δυτική πλευρά. Το 2008 σε όλη την αυλή της εκκλησίας έγινε επίστρωση με διακοσμητικό (σταμπωτό) μπετόν. Η εκκλησία τυγχάνει συνεχούς και επιμελημένης συντήρησης και είναι σε άριστη κατάσταση. ΜΕΓΕΘΟΣ ΚΤΗΡΙΟΥ : Το ισόγειο έχει εμβαδόν : 350 τ.μ. Το στεγασμένο αίθριο έχει εμβαδόν : 85 τ.μ. Ο γυναικωνίτης έχει εμβαδόν : 160 τ.μ.
Church of Saint Demetrios in Vasa village
Άγιος Δημήτριος (Ναός : Βάσα--Κύπρος)
Saint Demetrios (Church : Vasa--Cyprus)
Η εκκλησία είναι κτισμένη σε επίπεδο μεγάλο τεμάχιο το οποίο ευρίσκεται στον παραδοσιακό πυρήνα του χωριού. Το τεμάχιο εφάπτεται δρόμου στην βόρεια του πλευρά. Ανήκει στον τύπο της μονόκλιτης καμαροσκέπαστης Βασιλικής με στεγασμένη στοά στη νότια πλευρά. Εξωτερικά όλες οι τοιχοποιίες του κτηρίου είναι δομημένες με σκληρή ακανόνιστη χαλαζιακή πέτρα (πέτρα Τροόδους). Η κόγχη του Ιερού είναι πεντάπλευρη. Στη νότια πλευρά, σε όλο το μήκος του κυρίως ναού (όχι στην κόγχη Ιερού) υπάρχει στεγασμένη στοά η οποία πλαισιώνεται από 2 οξυκόρυφες αψίδες στην ανατολική και δυτική πλευρά και 4 αψίδες στη νότια πλευρά. Στη νοτιοανατολική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει μικρό καμπαναριό το οποίο αποτελείται από 2 κολώνες οι οποίες εξέχουν 3 μέτρα πάνω από την τοιχοποιία και στέφονται με αψίδα. Στο τόξο κάτω από την αψίδα υπάρχει μικρή καμπάνα. Η στέγη πάνω από την οξυκόρυφο καμάρα της εκκλησίας είναι δίριχτη και είναι επικαλυμμένη με πήλινο κεραμίδι πορτογαλικού τύπου. Με το ίδιο κεραμίδι είναι επικαλυμμένη η μονόριχτη στέγη της νότιας στοάς καθώς και τα 5 τριγωνικά τμήματα που στεγάζουν την κόγχη του Ιερού. Η εκκλησία έχει 2 κύριες εισόδους, μία στο μέσο του δυτικού τοίχου και μια στη νότια τοιχοποιία στο μέσο της 4ης (δυτικής) καμάρας της νότιας στοάς. Είναι δίφυλλες μεταλλικές θύρες με μεταλλικά σχέδια σε σχήμα σταυρού. Η θύρα στη νότια τοιχοποιία φέρει ημερομηνία 1909. Το Ιερό Βήμα είναι υπερυψωμένο κατά 1 σκαλί από τον υπόλοιπο ναό. Διαχωρίζεται από τον κυρίως ναό με ξύλινο σκαλιστό τέμπλο με ωραίες παραστάσεις. Σε ένα από τα θωράκια του κάτω τμήματος του τέμπλου υπάρχει σε κυκλικό επίχρυσο πλαίσιο επιγραφή με τα ονόματα των επιτρόπων και του τεχνίτη που το σκάλισε και ημερομηνία 1856. Η βάση της Αγίας Τραπέζης της εκκλησίας είναι επενδυμένη με ξύλινα σκαλιστά θωράκια εξαίρετης τέχνης. Εξαιρετικό είναι και το αρτοφόριο επί της Αγίας Τραπέζης το οποίο είναι ξύλινο, επιζωγραφισμένο και φέρει επιγραφή βάσει της οποίας η κατασκευή του έγινε στην Ιερά Μονή Μαχαιρά το 1879. Στη δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει μικρός ξύλινος γυναικωνίτης. Η ανάβαση προς τον γυναικωνίτη γίνεται μέσω ξύλινης σκάλας που υπάρχει στη βορειοδυτική γωνία. ΧΡΟΝΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ : Δεν υπάρχουν σαφείς μαρτυρίες για την ακριβή ημερομηνία που κτίστηκε η εκκλησία. Κρίνοντας από την ημερομηνία κατασκευής του τέμπλου, κατά πάσα πιθανότητα η εκκλησία κτίστηκε γύρω στο 1850 ~ 1855. ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ : Το κτήριο έτυχε ριζικής συντήρησης το 2001 και τυγχάνει συνεχώς επιμελημένης συντήρησης. Η κατάστασή του είναι άριστη.
1850
Church of Saint Tychonas in Agios Tychonas village
Άγίος Τύχωνας (Ναός : Άγιος Τύχωνας--Κύπρος)
Saint Tychonas (Church : Agios Tychonas--Cyprus)
Η εκκλησία είναι κτισμένη σε επίπεδο μεγάλο τεμάχιο το οποίο ευρίσκεται στον πυρήνα της Κοινότητας Αγίου Τύχωνα. Είναι σταυροειδής Βασιλική με κεντρικό τρούλο. Το κτήριο έχει σκελετό από οπλισμένο σκυρόδεμα, τοιχοποιίες από τούβλο και εξωτερικά είναι εξ ολοκλήρου επενδυμένη με φυσική πέτρα Κυβίδων. Η ανωδομή είναι δίριχτες πλάκες από οπλισμένο σκυρόδεμα, επικαλυμμένες με πήλινο κεραμίδι πορτογαλικού τύπου. Στο κέντρο των κεραιών της σταυρόσχημης κάτοψης σχηματίζεται το κυλινδρικό τύμπανο του τρούλου το οποίο είναι επιστεγασμένο με ημισφαιρικό κέλυφος από οπλισμένο σκυρόδεμα. Η κόγχη του Ιερού είναι σε σχήμα ημικυκλικό και επιστεγάζεται με κέλυφος από οπλισμένο σκυρόδεμα σε σχήμα τεταρτοσφαιρίου. Το κέλυφος του τρούλου και της κόγχης Ιερού είναι επικαλυμμένα με πήλινο κεραμίδι βυζαντινού τύπου. Στη βορειοδυτική γωνία, σε εξοχή από την κάτοψη της εκκλησίας, υπάρχει ψηλό καμπαναριό 3 στάσεων από οπλισμένο σκυρόδεμα και επενδυμένο με πέτρα όμοιου τύπου με την υπόλοιπη εκκλησία. Τα εξωτερικά κουφώματα της εκκλησίας είναι όλα ξύλινα με ειδικά επεξεργασμένη εργοστασιακή ξυλεία τύπου IROCCO. Η είσοδος στην εκκλησία γίνεται από 3 μεγάλες δίφυλλες θύρες, μια στο μέσο της βόρειας, μια στο μέσο της νότιας και μια στο μέσο της δυτικής πλευράς. Και στις 3 ανωτέρω εισόδους υπάρχουν στεγασμένα προπύλαια. Πέραν των ανωτέρω εισόδων, υπάρχουν και μονόφυλλες θύρες στη νότια τοιχοποιία του Ιερού και στην ανατολική πλευρά της κεραίας του καμπαναριού. Το δάπεδο στα σκαλοπάτια μπροστά από τις κεντρικές εισόδους – προπύλαια καθώς και το δάπεδο των στεγασμένων βεραντών – προθαλάμων είναι από φυσική πέτρα Κυβίδων. Στο εσωτερικό της εκκλησίας το δάπεδο είναι από λευκό ελληνικό μάρμαρο Νέστος. Το Ιερό Βήμα είναι υπερυψωμένο κατά 2 σκαλοπάτια σε σχέση με την υπόλοιπη εκκλησία. Διαχωρίζεται από αυτήν με ψηλό ξυλόγλυπτο τέμπλο. Στη δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει πλάκα γυναικωνίτη η οποία γυρίζει σε σχήμα Π μέχρι το μέσο της νότιας και βόρειας πλευράς. Η άνοδος προς τον γυναικωνίτη γίνεται μέσω σκάλας στη βορειοδυτική γωνία στην κάτοψη του καμπαναριού. Η εκκλησία διαθέτει σύστημα κλιματισμού με κλιματιστικές μονάδες V.R.V. Κάτω από την εκκλησία υπάρχει μεγάλος υπόγειος χώρος (στο ίδιο μέγεθος με την κάτοψη της εκκλησίας) στον οποίο εκτελούνται αυτή την περίοδο οικοδομικές εργασίες για να στεγαστούν τα γραφεία της χωρεπισκοπής Αμαθούντος. Η εκκλησία έχει αποπερατωθεί μόλις πρόσφατα. (2012).
2012
Church of Saint George in Ypsonas village
Άγιος Γεώργιος (Ναός : Ύψωνας--Κύπρος)
Η εκκλησία είναι κτισμένη στην Ανατολική είσοδο της κοινότητας Ύψωνα σε επίπεδο μεγάλο τεμάχιο το οποίο εφάπτεται δρόμου στη Νότια του πλευρά. Είναι μονόκλιτος Βασιλική με οξυκόρυφη καμάρα και κεντρικό τρούλο. Η εκκλησία είναι κτισμένη εξ ολοκλήρου με πέτρα η οποία είναι σουβατισμένη τόσο εξωτερικά όσο και εσωτερικά. Στη Νοτιοανατολική γωνία έχει καμπαναριό 2 στάσεων. Η κόγχη του Ιερού είναι τρίπλευρος και στεγάζεται με πήλινο γαλλικού τύπου κεραμίδι. Η στέγη πάνω από την καμάρα είναι δικλινής και είναι επικαλυμμένη με πήλινο κεραμίδι γαλλικού τύπου. Το ημισφαίριο του τρούλου είναι κέλυφος από πέτρα. Είναι σουβατισμένο εξωτερικά και βαμμένο σε κεραμιδί χρώμα. Στη Δυτική πλευρά της εκκλησίας έχει προστεθεί τα τελευταία χρόνια νάρθηκας. Είναι μια μεταλλική κατασκευή με περιμετρικές στο μεγαλύτερό της τμήμα γυάλινες προθήκες με σκελετό αλουμινίου. Το δάπεδο της εκκλησίας εσωτερικά είναι από κυπριακό μωσαϊκό. Ο σολέας είναι 2 σκαλιά υπερυψωμένος και το Ιερό Βήμα 1 σκαλί ψηλότερο από τον σολέα. Η εκκλησία έχει 3 κύριες εισόδους, μια στο μέσο του Νότιου, μία στο μέσο του Δυτικού και μια στο μέσο του Βόρειου τοίχου. Είναι δίφυλλες μεταλλικές θύρες με γυαλί και σιδεριές με σχέδιο. Η Δυτική είσοδος έχει κλείσει από τον μεταλλικό νάρθηκα που έχει προστεθεί. Μονόφυλλη θύρα υπάρχει και στο Νότιο τοίχο του Ιερού Βήματος. Στη Δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει μπετονένια πλάκα γυναικωνίτη. Η ανάβαση στο γυναικωνίτη γίνεται μέσω εσωτερικής σκάλας στη Βορειοδυτική γωνία. Στον γυναικωνίτη υπάρχουν ξύλινα αμφιθεατρικά βάθρα (καθίσματα). Η εκκλησία είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου αγιογραφημένη με ωραίες τοιχογραφίες. Στη Δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει μπετονένια πλάκα γυναικωνίτη. Η ανάβαση στο γυναικωνίτη γίνεται μέσω εσωτερικής σκάλας στη Βορειοδυτική γωνία. Στον γυναικωνίτη υπάρχουν ξύλινα αμφιθεατρικά βάθρα (καθίσματα). Η εκκλησία είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου αγιογραφημένη με ωραίες τοιχογραφίες. Στον τρούλο δεσπόζει ο παντοκράτορας, στο τύμπανο τρούλου ιστορούνται προφήτες από την παλαιά διαθήκη, στα σφαιρικά τρίγωνα είναι αγιογραφημένοι οι 4 ευαγγελιστές, στην κόγχη είναι αγιογραφημένη η πλατυτέρα, στον ημικύλινδρο της κόγχης οι ιεράρχες και στην καμάρα οροφής υπάρχουν παραστάσεις από την ζωή του Χριστού και στις τοιχοποίιες υπάρχουν παραστάσεις διαφόρων αγίων.
Church of Saint Mamas in Trachoni village
Άγιος Μάμας (Ναός : Τραχώνι--Κύπρος)
Saint Mamas (Church : Trachoni--Cyprus)
Η εκκλησία είναι κτισμένη σε μεγάλο επίπεδο τεμάχιο στο κέντρο της Κοινότητας Τραχωνίου. Η εκκλησία ανήκει στον τύπο της τρίκλιτης Βασιλικής με κεντρικό τρούλο. Η εκκλησία είναι εξ ολοκλήρου δομημένη από μπετόν. Η ανωδομή είναι από πλάκες οπλισμένου σκυροδέματος. Οι πλάκες του μεσαίου κλίτους καθώς και η εγκάρσια πλάκα στο μέσο του μήκους, στην κατεύθυνση Βορρά – Νότου είναι ημικυλινδρικά κελύφη τα οποία σχηματίζουν σταυρό. Στο κέντρο του σταυρού, επί τετράγωνης βάσης εδράζεται ο τρούλος. Στην ανατολική πλευρά εξωτερικά υπάρχουν 3 κυκλικές κόγχες οι οποίες στεγάζονται με κέλυφος από πλάκα μπετόν σε σχήμα τεταρτοσφαιρίου. Στη νοτιοδυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει ψηλό καμπαναριό. Είναι μια ορθογωνική σε κάτοψη κατασκευή η οποία ανεβαίνει σε ύψος 20 μέτρων περίπου και στεγάζεται με ημικυλινδρικό κέλυφος. Η εκκλησία έχει 3 κύριες εισόδους, μια στο μέσο της δυτικής, μια στο μέσο της νότιας και μια στο μέσο της βόρειας πλευράς. Και στις 3 εισόδους υπάρχουν στεγασμένα προπύλαια. Είναι ουσιαστικά οριζόντια πλάκα μπετόν η οποία στηρίζεται επί 3 αψίδων στην κύρια πλευρά και σε 2 αψίδες ανά μια εκατέρωθεν στις άλλες δυο πλευρές (τα προπύλαια εξέχουν περίπου 3 μέτρα από την κάτοψη του ναού). Πέραν των ανωτέρω εισόδων, η εκκλησία έχει και μονόφυλλη θύρα στον νότιο τοίχο του Ιερού Βήματος. Όλες οι θύρες και τα παράθυρα της εκκλησίας είναι από αλουμίνιο, μέταλλο και γυαλί. Εξωτερικά η εκκλησία είναι στο μεγαλύτερό της μέρος σουβατισμένη και επιχρισμένη με σπριτς. Τα προπύλαια και τα αετώματα άνωθεν των εισόδων είναι μπογιατισμένα σε άσπρο χρώμα. Εσωτερικά το δάπεδο της εκκλησίας είναι από μωσαϊκό. Το Ιερό Βήμα είναι υπερυψωμένο 2 σκαλιά πάνω από τον σολέα και ο σολέας 1 σκαλί πάνω από την υπόλοιπη εκκλησία. Ο διαχωρισμός του Ιερού Βήματος από τον υπόλοιπο ναό γίνεται με ξυλόγλυπτο σκαλιστό τέμπλο. Στη βορειοανατολική κεντρική κολώνα της εκκλησίας υπάρχει μπετονένιος άμβωνας ο οποίος αγκαλιάζει την κολώνα και με σκαλιά πέριξ της κολώνας καταλήγει σε κουβούκλιο σε ύψος 3 μέτρα. Στη δυτική πλευρά της εκκλησίας υπάρχει μεγάλος γυναικωνίτης. Είναι πλάκα από μπετόν σε ύψος 4 μέτρων η οποία καλύπτει όλη την δυτική πλευρά και γυρίζει προς το νότιο και βόρειο κλίτος σε σχήμα Π. Η ανάβαση προς τον γυναικωνίτη γίνεται μέσω σκάλας που υπάρχει στη βορειοανατολική γωνία. Στη βορειοδυτική γωνία της εκκλησίας υπάρχει μικρό ορθογωνικό δωμάτιο το οποίο προγραμματίζεται να μετατραπεί σε Παρεκκλήσιο. Η εκκλησία είναι πρόσφατο κτήριο. Κτίστηκε την δεκαετία 1970 – 1980.
1970
Άγιος Μνάσωνας (Ναός : Τριμίκλινη--Κύπρος)
Saint Mnasonos (Church : Trimiklini--Cyprus)
Το Παρεκκλήσιο ευρίσκεται σε αγροτικό τεμάχιο 2 km δυτικά της Κοινότητας Τριμίκλινης. Ανήκει στον τύπο του μονόκλιτου – μονόχωρου ξυλόστεγου ναού. Ο σκελετός του κτηρίου είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα και οι τοιχοποιίες από τούβλο το οποίο φέρει εκατέρωθεν επίχρισμα σουβά και μπογιά. Η ανωδομή είναι ξύλινη στέγη δίριχτη με πήλινο κεραμίδι γαλλικού τύπου. Η κόγχη του Ιερού είναι ημικυκλική. Στεγάζεται με κέλυφος οπλισμένου σκυροδέματος σε σχήμα τεταρτοσφαιρίου το οποίο είναι επικαλυμμένο με πήλινο κεραμίδι Βυζαντινού τύπου. Στη νοτιοανατολική γωνία της εκκλησίας υπάρχει μπετονένιο καμπαναριό 2 στάσεων το οποίο εξέχει 3 μέτρα περίπου από το γείσο της στέγης. Είναι μια απλή κατασκευή με 2 μακρόστενες κολώνες και η στέγαση γίνεται με δίριχτη πλάκα οπλισμένου σκυροδέματος επικαλυμμένη με κεραμίδι γαλλικού τύπου. Η είσοδος στην εκκλησία γίνεται μέσω 3 θυρών. Στο μέσο του βόρειου και νότιου τοίχου οι θύρες είναι μονόφυλλες με μεταλλικό σκελετό και γυαλί ενώ στον δυτικό τοίχο η θύρα είναι δίφυλλη επίσης με μεταλλικό σκελετό και γυαλί. Και οι 3 ανωτέρω θύρες έχουν τοξωτό (ημικυκλικό) ανώφλι. Παρόμοιου τύπου μονόφυλλη θύρα υπάρχει και στον νότιο τοίχο του Ιερού Βήματος. Το δάπεδο της εκκλησίας εσωτερικά είναι από μωσαϊκή μαρμαρίνη. Το Ιερό Βήμα είναι υπερυψωμένο 1 σκαλί σε σχέση με τον υπόλοιπο ναό και διαχωρίζεται από αυτόν με ξυλόγλυπτο τέμπλο. Χρονολόγηση : Βάσει μαρμάρινης πλάκας που είναι αναρτημένη στον βόρειο τοίχο, η εκκλησία είναι κτίσμα του 1981.
1981